Eerste openbare Chanoekaviering in museumtuin van Gijn

Tijdens het feest neemt de vondst van een kruikje reine olie, die gebruikt werd om de menora (kandelaar) in een belangrijke Joodse tempel in Jeruzalem weer aan te steken, een prominente plaats in. Hoewel de hoeveelheid olie slechts voldoende was voor één dag bleef de lamp als door een wonder wel acht dagen branden.

Als herinnering aan het wonder wordt zowel thuis als in de synagoge acht dagen lang een volgend lichtje van de chanoekia, of Makkabeeënlamp, aangestoken met behulp van een extra negende kaarsje. Kinderen spelen met een speciaal tolletje, waarop in het Hebreeuws de beginletters van de woorden 'een groot wonder vond daar plaats' staan. Ook krijgen zij cadeautjes. Traditioneel eet men gerechten die in olie gebakken zijn.

Dit jaar loopt Chanoeka van 18 tot 27 december in onze kalender. Normaal gesproken zouden niet-Joodse Dordtenaren geen idee hebben dat het Joodse lichtfeest plaatsvindt. Het feest wordt namelijk al sinds jaar en dag achter gesloten deuren gevierd. Daarom is het zo uniek dat de normaal zo gesloten Joodse gemeenschap nu haar deuren opent voor de viering van Chanoeka. Volgens Bertie Rodrigues, betrokken bij de viering vanuit het Dordts Joods Overleg, heeft dat alles te maken met een nieuwe opleving van antisemitisme in ons land.

De Joodse gemeenschap hoopt op meer begrip vanuit niet-Joodse Nederlanders en ziet het openstellen van haar deuren als een manier om dat voor elkaar te krijgen. Zo organiseert het Dordts Joods Overleg ook Jom Jashoa, de Hebreeuwse term voor de herdenking van de Holocaust. Die zal ook toegankelijk zijn voor het grote publiek en vindt plaats op 17 april 2023 in het stadhuis. Daar zal ook burgemeester Wouter Kolff aan het woord komen.

Voor Bertie zelf is dat een emotioneel moment, zij overleefde als klein kind de Tweede Wereldoorlog. Haar ouders en broertje hadden minder geluk, zij werden meegenomen en kwamen om het leven in vernietigingskamp Sobibor. Tijdens Jom Jashoa zullen ook de laatste serie Stolpersteine in Dordrecht worden gelegd. Deze gouden straatstenen worden voor huizen geplaatst waar voor Holocaust Joodse Nederlanders woonden die door de Duitsers zijn weggevoerd.