Het is mei 1940. Dordrecht wordt onder voet gelopen door het Duitse leger en vooruitgestuurde Duitse parachutisten komen rondom het huidige Weizigtpark in een vuurgevecht met Nederlandse troepen die proberen de stad te verdedigen. Onder de Nederlandse troepen is Kapitein Jan Koolhaas, een Noord-Hollandse man die deel is van het regiment Wielrijders, een elitekorps te fiets. Hij gaat als kapitein van het regiment voorop in de strijd.
Bronzen KruisTijdens het vuurgevecht wordt Koolhaas in zijn buik geschoten, een dag later overlijdt hij in het ziekenhuis. Postuum wordt aan de kapitein een militaire onderscheiding uitgereikt, het Bronzen Kruis. Die onderscheiding is voor personen die ‘moedig en beleidvol’ optraden terwijl ze oog in oog de vijand stonden. Als Noord-Hollandse familieleden nog tijdens de oorlog naar hem op zoek gaan blijkt hij al begraven in Dordrecht. Eerst in een massagraf, later is hij op verzoek van zijn weduwe in een particulier graf op begraafplaats Essenhof herbegraven.
Vijfentachtig jaar later wordt Koolhaas voor de tweede maal herbegraven. Dit keer op het militaire ereveld van de begraafplaats, begeleid door het geroffel van een tamboer en klanken van het taptoe-signaal. Een aanwezige Luitenant-Kolonel vertelt waarom: “Het is een stuk erkenning en waardering voor het hoogste offer wat deze militairen gegeven hebben, zodat wij nu kunnen leven in vrijheid. Daar moet je het hoogste respect voor hebben en houden.”
Verlopen grafrechten
Het balletje voor de eervolle militaire herbegrafenis kwam aan het rollen toen een achterkleindochter van Koolhaas langsging bij zijn graf. Daar stond toen een bordje bij dat de grafrechten van het graf waren verlopen. “Na prettig contact met de gemeente en defensie werd al snel duidelijk dat een herbegrafenis tot de opties behoorde. Dus heeft opa Jan nu een prachtige plek”, vertelt Engel Koolhaas, de kleinzoon van Jan. “Eigenlijk krijgt mijn grootvader nu de eer en attentie die hij verdient, omdat hij in de meidagen van 1940 zijn leven gaf voor de vrijheid.”
Naast de militaire begeleiding is er veel publiek afgekomen op de herbegrafenis. Dordtse politici, journalisten en zelfs een basisschoolklas kijken in stilte toe terwijl het laatste saluut wordt gebracht. De Dordtse locoburgemeester Wim van der Kruijff spreekt het aanwezige publiek toe, waarbij hij plechtig belooft dat de naam van Koolhaas voortaan tussen die van andere oorlogshelden zal klinken tijdens de jaarlijkse 4 mei herdenking in de stad.
Bekijk ook een reportage over de herbegrafenis van Kapitein Jan Koolhaas via ons YouTube-kanaal.
