Een bus die ooit onderdeel was van de criminaliteit, krijgt een nieuwe bestemming in Dordrecht. Het Openbaar Ministerie (OM) heeft het in beslag genomen voertuig overgedragen aan het Nationaal Programma Dordt West, dat de bus vervolgens schenkt aan de opleiding Automotive van het Da Vinci College. Studenten kunnen het voertuig gebruiken als praktijkobject om hun technische vaardigheden te ontwikkelen.
De overdracht heeft een duidelijke boodschap. Waar in beslag genomen goederen normaal gesproken worden verkocht of vernietigd, kan een voertuig in sommige gevallen ook een maatschappelijke bestemming krijgen. Zo komt iets dat oorspronkelijk met criminaliteit te maken had, uiteindelijk ten goede aan de samenleving.
“Het is een bus die uit de criminaliteit komt, die in beslag genomen is en nu een goed doel dient”, vertelt wethouder Marc Merx. “De leerlingen kunnen hierop oefenen en hun lessen uitvoeren.”
Van criminaliteit naar praktijkonderwijs
Volgens Merx is vooral de symbolische waarde van de overdracht belangrijk. “Je laat zien dat criminaliteit gewoon niet loont.” Bezittingen kunnen uiteindelijk worden afgepakt en krijgen vervolgens een andere bestemming.
Het OM kiest er in sommige gevallen voor om in beslag genomen goederen niet te verkopen, maar maatschappelijk te herbestemmen. Scholen en andere maatschappelijke instellingen kunnen er dan gebruik van maken.
“Datgene wat criminelen eigenlijk van onze maatschappij gestolen hebben, wordt weer teruggegeven aan de maatschappij”, aldus Merx.
Het Nationaal Programma Dordt West speelt een belangrijke rol bij de overdracht. Vanuit het programma waren er al contacten met het OM. Eerder werden bijvoorbeeld in beslag genomen gereedschappen beschikbaar gesteld voor maatschappelijke doeleinden.
Studenten kunnen naar hartenlust sleutelen
Voor Arjan van Es, onderwijsmanager Techniek & Media bij het Da Vinci College, is de bus vooral een welkome aanvulling op het praktijkonderwijs. “Ik vind het heel mooi dat iets wat maatschappelijk niet zo’n goede rol heeft gehad, op deze manier toch een goed doel kan dienen. Onze studenten kunnen ermee aan de slag.”
De bus is bedoeld voor eerstejaarsstudenten Automotive. Zij kunnen er volop sleutelervaring mee opdoen. Denk aan het controleren en vervangen van banden, remblokken en remschijven, maar ook aan het stellen van diagnoses en het uit elkaar halen en weer monteren van onderdelen.
Een APK-goedkeuring zal de oude bus waarschijnlijk niet snel halen. Juist dat maakt hem volgens Van Es geschikt als oefenobject. Studenten kunnen stap voor stap bekijken wat er allemaal aan het voertuig mankeert.
“Hij is niet echt helemaal spic en span meer. Dus er valt een hoop aan te oefenen en te repareren.”
Een Engelse uitdaging
De bus heeft bovendien nog een bijzonder detail: het stuur zit aan de rechterkant. Het gaat om een Engelse uitvoering van een Mercedes Vito.
Voor de studenten betekent dat extra opletten. Niet alle onderdelen zitten namelijk op precies dezelfde plek als bij een Nederlandse uitvoering. Zo kan bijvoorbeeld de zekeringenkast op een andere plaats zitten.
Van Es ziet daar juist een voordeel in. “Het is weer net even allemaal wat anders. Dus inderdaad voor de studenten weer een extra uitdaging.”
De bus zal overigens niet opnieuw de weg op gaan. Het voertuig mag niet meer rijden en wordt uitsluitend gebruikt voor het praktijkonderwijs.
‘Hopelijk niet de laatste’
Het contact tussen het Da Vinci College en het OM verliep volgens Van Es goed. Het eerste contact over de bus ontstond rond mei of juni. De school kreeg de vraag of zij interesse had in een Mercedes-busje.
Van Es had aanvankelijk een heel ander beeld voor zich. “Dan denk je inderdaad aan een hartstikke zwarte, mooi glimmende Mercedes. Het was wel een Vito, maar hij was iets minder glimmend.”
De bus reed niet meer en er zat geen sleutel bij. Om het voertuig naar het Da Vinci College te krijgen, moest daarom een vrachtwagen worden geregeld.
Voor de opleiding Automotive is het de eerste keer dat er op deze manier een auto vanuit het OM wordt ontvangen. Van Es hoopt dat daar verandering in komt. “Hopelijk komt daar gewoon een vast patroon in. En kunnen we gewoon elk jaar een nieuwe auto erbij krijgen.”
Niet alleen sleutelen, maar ook leren van het verleden
De overdracht heeft volgens Van Es niet alleen een technische, maar ook een maatschappelijke betekenis. Studenten krijgen zo indirect te maken met het verhaal achter het voertuig en met de rol van het OM. “Een stukje burgerschap zit daar gelijk aan vast”, zegt hij.
Het voertuig draagt een geschiedenis met zich mee waar de studenten volgens Van Es hopelijk nooit zelf mee te maken krijgen. Daarmee past de overdracht ook bij de bredere boodschap die de gemeente wil uitdragen: jongeren laten zien dat er volop kansen zijn buiten de criminaliteit.
“Er zijn ongelooflijk veel mensen nodig in de maakindustrie”, zegt Merx. “Dan hebben we het over automotive, dus automonteurs, maar ook in de scheepvaart zijn heel veel mensen nodig. Je kunt er heel veel geld verdienen en op een eerlijke manier.”
Van afgepakt bezit naar toekomstperspectief
De eerste werkzaamheden aan de bus zijn inmiddels begonnen. Het stuurslot is verwijderd en de studenten kunnen aan de slag met het onderhoud en de verschillende onderdelen.
Daarmee krijgt het voertuig een tweede leven. Niet op de openbare weg, maar in de werkplaats van het Da Vinci College.
