In de rechtbank ontvouwt zich dinsdag een bijzonder schouwspel. Verdachten Duco* en Marouan* verdrinken in vaagheden en gooien elkaar zonder blikken of blozen voor de bus. Ook hun advocaten doen er vrolijk aan mee.
Link naar niks
Terug naar mei 2024. De toen 73-jarige man krijgt een belletje van ene Cyriel Hofman van de Postcode Loterij. Er is per ongeluk 9000 euro op zijn rekening gestort. Als hij dat terugbetaalt, wacht daarna de echte prijs: 15.000 euro. Het klinkt vreemd, maar de man klikt toch op een toegestuurde link. Die lijkt nergens toe te leiden.
Kort daarna belt een echte medewerker van de ABN Amro, want er is 9000 euro van zijn spaar- naar zijn betaalrekening overgemaakt. De bank blokkeert de rekening. De Dordtenaar kan dus niks overmaken, maar 'Cyriel' heeft een oplossing: stop het geld dan maar in een envelop.
Op een vroege ochtend gaat Duco (dan 24) uit Borne, een dorpje in de buurt van Hengelo, vroeg op pad met zijn Volkswagen. Bij een snackbar in Enschede haalt hij de dan pas 18-jarige Marouan op. "Marouan vroeg me of ik hem naar Dordrecht kon brengen. Dat heb ik gedaan, want ik moest toch in Rotterdam zijn", zegt Duco tegen de rechter. "Of hij iemand ging oplichten, vermoorden of hallo ging zeggen, wist ik niet."
Marouan schetst een totaal ander beeld. Hij zou door Duco zijn benaderd waarna hij zonder al te veel uitleg is ingestapt. Ter plekke krijgt hij de opdracht om aan te bellen en de envelop met het geld op te halen. "Achteraf besef ik mij dat het geen goed plan was, mijn ouders zijn zwaar teleurgesteld", geeft hij toe.
De bejaarde man is ze namelijk te slim af. Hij seint de politie in en hij vult de envelop met papier in plaats van bankbiljetten. Als Marouan de envelop te pakken heeft, wordt het duo gearresteerd. Ze zitten vier dagen in een politiecel en dat heeft vooral op de jongste verdachte, die nog niet eerder is veroordeeld, een flinke impact.
Snapchat-gesprekken
De rechter heeft twijfels bij hun verhalen. Rechercheurs vinden Snapchat-gesprekken tussen de twee. Daarin staat het telefoonnummer van ‘Cyriel’ en screenshots van het adres van het slachtoffer. “Waarom een screenshot via Snapchat en niet gewoon intypen?”, vraagt de officier. Duco reageert droog: "Ik maak honderd keer per dag per ongeluk screenshots."
Nadat hij Marouan afzette in Dordrecht, wilde hij gaan shoppen in Rotterdam. Daar is in zijn verklaring bij de politie alleen niets van terug te zien. Toch rijdt de oudere verdachte wel vaker naar de Randstad, zegt hij. Het feit dat hij die specifieke dag die kant op reed, is volgens hem dus niet bijzonder. "Wij wonen een beetje in een boerengat."
Gepusht en bedreigd
Duco wil niet zeggen waarom het adres van de bejaarde man al van tevoren in zijn telefoon stond. "Dat heeft Marouan mij gegeven." Andersom zegt de jongste verdachte juist: "Hij heeft me gepusht om mee te gaan, door die bedreigingen schrok ik me dood."
De rechter noemt de verklaringen 'vaag'. Zeker die van Duco, inmiddels 26 en geen onbekende van justitie. Eerdere veroordelingen voor oplichting en witwassen herinnert hij zich, een diefstal met geweld of afpersing in 2016 niet. "Mijn geheugen is heel goed", zegt de inwoner van Borne. "Maar op dit punt niet", kaatst de rechter terug.
Volgens het Openbaar Ministerie (OM) is de zaak helder. "Dit duidt op meer dan alleen afzetten. Het is van tevoren bedacht. Ze gaan naar iemand in een seniorenflat en echt niet om een reep chocolade. Ouderen worden aan de lopende band opgelicht, ik vind het heel kwalijk", bijt ze de Twentenaren toe.
'Hele nare feiten'
Ze wil een taakstraf van 120 uur voor 'bedenker' Duco en 80 uur voor 'uitvoerder' Marouan. Voor beide jongens komt daar twee maanden voorwaardelijke cel bij. De rechter neemt die eis over. "Het zijn hele nare feiten, niet de gewone huis- tuin en keukendiefstallen. Er wordt bewust gebruik gemaakt van kwetsbaarheden van mensen."
Op het t-shirt van Duco staat 'In God We Trust', maar in de Rotterdamse rechtbank blijkt die hogere macht afwezig.
*De namen van Duco en Marouan zijn gefingeerd. Hun ware identiteit is bekend bij de redactie.