Phishing, QR-codefraude en factuurfraude, drie manieren voor cybercriminelen om mensen te kunnen oplichten. En dat oplichten gaat vaak op een hele slinkse manier. Met één foute klik op de knop kan iemand al het slachtoffer zijn van cybercriminaliteit en daarmee een bedrag met vele nullen kwijt zijn.
Belang van inlichting
Een van de kwetsbare doelgroepen zijn ouderen. En met die insteek sloegen sociaal werk Servanda en de gemeente Hardinxveld-Giessendam de handen ineen voor de bingo. “Ouderen worstelen vele met internet en computers en vinden het lastig om informatie te vinden over cybercriminaliteit, vaak kennen zij bepaalde voorvallen niet eens. Het is daarom belangrijk dat wij ze helpen inlichten”, zegt Diana Baan van Servanda.
“Ik ben als de dood voor identiteitsfraude”, zegt cyberexpert Max de Ruijter. Hij is bij de cyberbingo als gast aanwezig. “Alle termen die ik in mijn vak als voorlichter en leraar vertel aan mensen komen hier wel langs hoor. Ik vind identiteitsfraude echt een beangstigend iets.”
Geraffineerde praktijken
De Ruijter legt uit: “Criminelen kunnen zo maar jouw naam via een darkweb bemachtigen en dingen op jouw naam bestellen. Het is dan heel lastig om te kunnen bewijzen dat jij niet degene bent die bestelt heeft, maar dat er is gefraudeerd. Zo komen heel veel mensen in de problemen. Ik ben heel blij dat mensen door de gemeente en Servanda op de hoogte worden gehouden van dit soort geraffineerde praktijken.”
Lieselot Schilten is adviseur informatiemanagement bij de gemeente. Zij is aangesteld als de bingo-master en loodst de ouderen piekfijn langs alle begrippen op de bingolijst. “Nummer 7, en dat is ‘investmentfraude’. Hierbij wordt je voorgelogen over het feit dat je binnen de kortste tijd bijvoorbeeld 10.000 euro kunt verdienen. Te mooi om waar te zijn dus!”, klinkt Schilten waarschuwend.
Research
Want los van het bingo-plezier, is de activiteit eigenlijk weer voor even terug naar de schoolbanken voor de ouderen. “Al kunnen we één iemand hiermee helpen, dan zijn we toch al goed op weg. Het gaat erom dat mensen gewezen worden op de risico’s. Ik moest zelf ook al veel research doen. Bijvoorbeeld de term ‘Vishing’, letterlijk vertaald als stemfraude, was nieuw voor mij. Dit laat maar zien dat niet alleen ouderen, maar iedereen hier iets aan kan hebben”, sluit Schilten af.
Uiteraard hoort bij elke bingo ook een prijsuitreiking. En zo snijdt het mes aan beide kanten voor ouderen, gezelligheid met koffie en koek én een wijze levensles om toe te passen in de dagelijkse praktijk.
