Foto ter illustratie (archief)
StreekomroepHet geweld duurt slechts 18 seconden: gedetineerde Saban slaat een gevangenbewaarder van De Dordtse Poorten een dubbele kaakbreuk en trapt vervolgens een psycholoog tegen de rug. “Ik was mijzelf die dag niet”, zegt hij in de rechtszaal. “Ik was verward.”
Hij heeft veel spijt, want gevangenbewaarder Rens was nou juist iemand met wie hij veel contact had. Die hem altijd hielp. Ook die dag, waar het al vroeg misgaat en hij - niet voor het eerst - een psychose krijgt.
LEES OOK: Personeelslid gevangenis loopt ernstig letsel op door gedetineerde
Saban S. (20) belandde in 2024 in de cel nadat hij een wapenvoorraad had bewaard voor een ander. Hij krijgt twee jaar cel, waarvan een half jaar voorwaardelijk. Als hij in de Schie in Rotterdam vastzit, springt hij in een psychose van zeven meter naar beneden.
Hasj gebruikt
De Rotterdammer gaat naar een kliniek en al na een korte behandeling, wordt hij overgeplaatst naar de Dordtse Poorten in Dordrecht. Daar gaat het 2 op februari 2026 opnieuw mis nadat hij in de bajes hasj heeft gebruikt. Bij een test scoort hij de maximale waarde: hoger kan niet.
Saban denkt dat er “magie op hem zit en die moet eraf.” Een vrouwelijke gevangenbewaarder zou signalen afgeven met haar ogen: hij moest geweld plegen. In zijn cel gaat hij foto’s verbranden van zijn neefje. Die zou daardoor worden gedood, maar dan was hij in ieder geval verlost van de magie.
Helpen
Dat is het moment dat bewaker Rens de psycholoog erbij haalt. Als ze gedrieën in de cel staan, gaat de gedetineerde helemaal los. Tegen ‘de lange’ (de bewaker) en ‘de kale’ (de psycholoog). In zijn slachtofferverklaring blikt de bewaarder terug.
“Ik was de hele dag bezig je te helpen, want het ging niet goed met je. Ik ging steeds met je mee omdat ik met je te doen had. Ik leg mijn kinderen altijd uit dat boeven ook mensen zijn. En dan word je ineens woedend tegen de mensen die jou hebben geholpen. Wat ik je kwalijk neem, is dat je bewust middelen hebt gebruikt terwijl je wist dat het tot gevaarlijk en gewelddadig gedrag kon leiden.”
De gevangenbewaarder zegt nog steeds deels gevoelloos te zijn in zijn kaak, die met schroeven bij elkaar wordt gehouden.
Ontoerekeningsvatbaar met meerdere stoornissen
Deskundigen verklaren Saban S. volledig ontoerekeningsvatbaar. Hij heeft meerdere stoornissen: autisme, zwakbegaafdheid, verslaving en schizofrenie dan wel een psychotische kwetsbaarheid.
De officier van justitie eist daarom geen celstraf en vraagt tbs met voorwaarden, ook wel ‘tbs light’ genoemd. Het betekent behandeling in een kliniek, controle op drugsgebruik en later een dagbesteding en begeleid wonen.
De officier merkt nog op dat de familie van Saban zeer met hem begaan is en hem aan alle kanten probeert te begeleiden. Ze bieden onderdak en een baan in hun bedrijf.
Na afloop van de zitting gaan zij persoonlijk naar bewaarder Rens toe om hun medeleven te betuigen, die dat zeer waardeert. De gevangenbewaarder wordt tijdens de zitting gesteund door een groot aantal collega's die zijn meegekomen naar de rechtbank.
'Ik wil dit niet meer meemaken'
De verdachte zegt tbs met voorwaarden prima te vinden. “Ik wil dit niet meer meemaken.” Wat doet hij als hij opnieuw drugs krijgt aangeboden, wil de rechter weten? “Ik ga het niet meer accepteren, want ik weet wat de consequenties zijn.”
Saban S. is na het incident naar de gevangenis in Vught gebracht, maar inmiddels zit hij in een kliniek. De officier van justitie merkt op dat er normaal gesproken een wachtlijst bestaat maar dat hij geluk heeft gehad dat er direct een plek vrijkwam.
De verdachte moet nog een deel van zijn oude straf uitzitten, voor het wapenbezit, maar iedereen is het erover eens dat de cel geen goede plek is voor de man. Het risico op een terugval is dan veel groter. Zijn advocaat Esther Blok zal gratie vragen voor het restant van zijn celstraf, zodat haar cliënt in de kliniek kan blijven.
De rechter in Dordrecht doet op 13 oktober uitspraak.
