We gaan bijna pauzeren, maar de rechter komt terug op een vraag die deze ochtend vaak is gesteld door de nabestaanden en slachtoffers: waarom?
"Waarom heeft u dit nu gedaan?", vraagt de rechter. Verdachte John S. valt tien, twintig, dertig seconden stil. Zelfs nog langer. Dan klinkt het weer: "Ik kan het gewoon niet bevatten wat er gebeurd is." Je hoort een zucht van teleurstelling door de zaal. "Ik ook niet", zegt een nabestaande.
S. is ook aanwezig op de tweede zittingsdag. Hij draagt een rood-zwart trainingspak, heeft het hoofd gebogen en kijkt met een lege blik. Hij ontwijkt iedere vorm van oogcontact en kijkt ook niet naar het scherm als Roan hem toespreekt. Hij werd in zijn rug geschoten toen hij twaalf was.
"Ik hield me voor dood, zodat je niet nog een keer zou schieten. Dankzij jou ben ik mijn vrienden bij Tro Tardi kwijt." Hij kan er niet meer heen, de emoties zijn te heftig. Het liefst zou hij elke dag een kogelwerend vest dragen, vertelde zijn moeder al even daarvoor. "We hebben na lang zoeken een andere plek gevonden. Kijk, hier kan ik schuilen, zei hij tegen me na ons bezoek", zegt zijn moeder. Roan voelt zich nog altijd onveilig.
'Ik hoop dat hij nooit meer vrijkomt'
Het woord is deze maandag aan zo'n twintig mensen die vertellen over de pijn en ellende die ze doormaken na de dodelijke schietpartij op zorgboerderij Tro Tardi en de twee dagen daarvoor door S. gedode schoenmaker in Vlissingen. Er vloeien uiteraard tranen in de Rotterdamse rechtbank en soms lopen de emoties op, net als de boosheid.
"Ik ken geen vergiffenis. Ik hoop dat u de moordenaar zo hard en lang mogelijk straft", zegt de schoonvader van de omgekomen Nathalie (34 in zijn verklaring).
Een jonge bezoeker van Tro Tardi spreekt zelfs over de doodstraf, "Gelukkig en helaas hebben we die niet meer. Meneer wilde dat zo graag van de rechter. Nou, Dit artikel verscheen ook op de website van onze mediapartner Rijnmond.dat zou dat voor hem wel een makkelijke oplossing zijn. Hij moet boeten voor wat hij heeft gedaan. Ik hoop dat hij nooit meer vrijkomt."
Naast kwaadheid is er vooral ook liefde. De moeder van de omgekomen Ann-Sofie Pors (16) uit Dordrecht vertelt prachtig over haar dochter. De verwachtingen van het meisje met een beperking waren niet hoog, maar door haar humor en doorzettingsvermogen komt ze uiteindelijk verder dan iedereen had durven denken. Door eindeloos te oefenen met haar moeder leert ze lezen en vervolgens komt haar echte droom uit: ze mag lessen geven op een manege. "Ze was zo ongelooflijk blij en trots om een paardenmeisje te zijn."
"Ik had nooit gedacht dat onze tijd met Ann-Sofie zo kort zou zijn", vertelt moeder Judith. De oma van Ann-Sofie vertelt dat ze de vrolijke bezoeken en appjes van haar kleindochter verschrikkelijk mist. "Dan stond ze met gespreide armen voor de deur: oma!!! Ik stuur haar soms nog een bericht. Maar dan komt er niks meer terug."
Schadevergoeding van in totaal 1 miljoen geëist
De zitting kent naast een emotionele ook een zakelijke kant. Er worden maandag in totaal 37 vorderingen voor een schadevergoeding ingediend met een totale waarde van meer dan een miljoen euro. Die variëren van grofweg duizend euro voor de vrouw die werd bedreigd met gruwelijke foto's tot een ton voor de nabestaanden van de dodelijke slachtoffers.
Er valt weer een lange stilte als John S. wordt gevraagd om een reactie. Hij zegt hij dat hij het 'onwerkelijk' vindt. "Daarnaast kan ik niet bevatten hoeveel pijn de mensen gehad hebben. Niet alleen die slachtoffers, maar ook de nabestaanden. Dat is pijn die levenslang is bij die mensen. Ik kan het niet bevatten." Dat gaat er maar matig in bij veel slachtoffers en nabestaanden.
"Toen ik bijkwam voelde ik me zo zwak", zegt Fleur die bij de paardenbak in haar nek werd geschoten. "Ik wist dat ik weg moest vluchten, maar ik kon het niet. Ik vond het verschrikkelijk toen ik de ambulance werd ingedragen. Ik zag Nathalie liggen en wist dat ik haar nooit meer zou zien." Ze huilt als ze vertelt over het verlies van haar beste vriendin. Bij Nathalie kon Fleur altijd alles kwijt.
'Jij krijgt me niet klein'
Woede is er onder de slachtoffers over de relatie die S. zou hebben gehad met een bezoekster van Tro Tardi.
"Relatie was een zeer ongeloofwaardig woord. Ze was minderjarig en dacht als een kind van acht", zegt haar advocaat Nelleke Stolk. De jonge vrouw ontving lugubere foto's van de schoenmaker die John S. twee dagen voor het drama op Tro Tardi doodschoot.
"Ze dacht eerst dat het foto's uit een horrorfilm waren." De moeder van de jonge vrouw vertelt dat ze vijf jaar geleden veel moeite heeft moeten doen om de dwingende en bemoeizuchtige S. uit haar leven te krijgen.
Het regent hartverscheurende verhalen in de zittingszaal. "Jouw daden hebben mij ertoe gebracht dat ik niet kon eten en drinken", zegt een bezoekster van Tro Tardi. Ze overleefde op sondevoeding en heeft nog altijd een slangetje in haar neus. De hulphond die ze in haar handen heeft, likt de tranen van haar gezicht. "Ik was me bewust van mijn suïcidaliteit. Ik wilde me aanmelden bij de levenseindekliniek. Maar jij krijgt mij niet klein. Ik ga de strijd aan."
'Jezus, Jezus, help me alsjeblieft'
Of neem het meisje dat in blinde paniek het weiland in vlucht. "Ik rende weg, maar had bijna geen kracht. Ik was bang dat ik in mijn rug geschoten werd. Ik deed een schietgebedje: Jezus, Jezus, help me alsjeblieft." Bibberend staat ze voor de deur bij een naburige bewoner. Ze mag binnen. "Daar was ik ook bang. Dat hij me daar zou doodschieten." Andere kinderen liggen een uur doodsbang bij een sloot of verstoppen zich achter een boom tot de politie ze komt halen.
De trauma's zijn groot. Vrijwel alle betrokkenen schrikken vandaag de dag hevig van sirenes, deurbellen, vuurwerk, mensenmassa's, onverhoedse bewegingen en andere onverwachte gebeurtenissen. Toch is er ook strijdlust en veerkracht. "Onze wereld bestaat uit 6 mei, maar 6 mei is niet de rest van het leven."
De rechtszaak gaat dinsdag verder. De officier van justitie komt met zijn strafeis en daarna komt de verdediging aan het woord.
Dit artikel verscheen ook op de website van onze mediapartner Rijnmond.
