Geschokte reacties op nieuwe PFAS-onthullingen: 'Dit slaat echt alles'

"Wij vinden het risico te hoog", laat René de Munck weten. Het water in de speeltuin komt uit oppervlaktewater rondom het park, dat op zo'n vier kilometer van Chemours ligt. Tot er meer duidelijk is, blijft het stil bij de waterspeeltoestellen. Wel vraagt De Munck zich af of, door de PFAS-vervuiling, ook het zand in de speeltuin moet worden vervangen.

In de gemeenten Sliedrecht en Papendrecht is, in sloten op een kilometer afstand van de fabriek, concentraties gemeten die gemiddeld 13 duizend keer de norm van het RIVM overschrijden. "Dit slaat alles", reageert Kees van der Hel namens de actiegroep 'Gezondheid voor Alles'.

De actiegroep vindt het onbegrijpelijk dat de metingen van de PFAS-concentratie in het water, die het Waterschap Rivierenland sinds 2018 uitvoert, nooit publiekelijk zijn gedeeld. "Als het waterschap zo'n rapport in handen krijgen, moeten zij het RIVM, de toezichthouder en de gemeentes inlichten. Of iedereen heeft zijn mond gehouden", vraagt Joop Keesmaat zich af.

De actiegroep gaat woensdag naar Den Haag, waar de Chemours-directeur voor een hoorzitting aanwezig is. De twee hopen dat Nederland uiteindelijk vooruit gaat lopen op het Europese PFAS-verbod. "Ik heb er alle vertrouwen in dat er over een jaar of twee wel een algeheel verbod komt."

Kamerleden die woensdag ook bij de hoorzitting zijn, reageren ook geschokt. "Deze hoorzitting komt geen dag te vroeg", schrijft Kiki Hagen (D66) op Twitter. Eva van Esch (PvdD) benadrukt: "Dit moet stoppen."

Keesmaat en Van der Hel wacht ook op de uitspraak van de rechter in de zaak van de vier omliggende gemeenten tegen Chemours. "Ik mag de rechter niet beïnvloeden, maar het wordt steeds makkelijker om de juiste beslissing te maken", aldus Keesmaat.

De gemeente Dordrecht heeft advies gevraagd aan de GGD en het RIVM of er nog gezwommen kan worden in de De Merwelanden. De Dordtse recreatieplas ligt twee kilometer ten oosten van Chemours. Tot dusver is er op basis van de metingen steeds geconcludeerd dat er gewoon gezwommen kan worden, laat de gemeente weten.

Ook andere omliggende gemeentes zijn nog op zoek naar antwoorden. "Wij vinden het belangrijk dat we onze inwoners duidelijkheid geven, zodat iedereen precies weet wat er aan de hand is en ook wat te doen", legt wethouder Arjan Kosten van Papendrecht uit. "Daarom wordt er nu hard gewerkt om de antwoorden op de vragen te verzamelen."

In het zwemwater van het Lammetjeswiel in Alblasserdam, hemelsbreed zo'n 8 kilometer van de fabriek van Chemours, is het PFOA-gehalte 250 keer te hoog en het PFAS-gehalte zes keer. Burgemeester Jan-Willem Boersma zegt via de website van de gemeente dat er nog geen normen zijn gesteld voor zwemwater als het gaat om deze stoffen en er geen advies is om de recreatieplas tijdelijk te sluiten. "Maar wij vinden het belangrijk dat de inwoners en bezoekers toegang hebben tot alle beschikbare informatie en zelf een afweging kunnen maken."