gtag('consent', 'update', {'ad_user_data': 'granted','ad_personalization': 'granted','ad_storage': 'granted','analytics_storage': 'granted' });
Dordrecht, Netherlands
Terug

'Over de oorlog sprak ik niet, mensen wilden daar niets over horen'

8cb50d722cdc0be603f7f65aaa45d350

In de serie ‘75 jaar Vrijheid vertellen Dordtenaren die tijdens de Tweede Wereldoorlog jong waren over hun herinneringen aan die tijd. Uit hun verhalen blijkt dat de invloed van de Duitse bezetter op het dagelijks leven groot was. Hun herinneringen zijn soms vaag, maar vaak nog kraakhelder. En dat terwijl ze hun verhalen in de jaren na de bevrijding vaak voor zich hielden.

Marjolein Vos |  | Aangepast op
“Nee, ik heb er niet over gesproken, over de oorlog,” zegt Thomas den Hartog. “Ik weet niet hoe dat kwam. Ik denk gewoon dat mensen dat voor zichzelf verstopten. Er waren ook mensen bij die wilden daar niets over horen. Ook nu nog. ‘Het zal wel zo zijn’, dat hoorde je dagelijks. ‘Het zal ook wel een andere kant hebben’, daar maakten ze zich er tegenwoordig mee af. Maar er echt diep op ingaan, nee, dat deed ik niet.”

Onverwerkte trauma’s

Maar die tijd vergeten, dat kunnen ze niet. Wim Jilleba werd tewerkgesteld in Duitsland, waar hij de ontberingen aan den lijve ondervond. Die bleven altijd in zijn gedachten. “Mijn vrouw moest mij soms wakker maken als ik weer een nachtmerrie had”, vertelt hij. Maar het ging echt mis na een herdenking in 2018, die hij toen bijwoonde. “En ineens klapte ik helemaal dicht en kwam ik in een depressie terecht.” Het bleek dat hij ruim 70 jaar later de trauma’s nog niet verwerkt had. Met hulp van het Veteranenloket kwam hij er weer bovenop. Maar naar herdenkingen is hij sinds die tijd niet meer geweest.

Het nut van herdenken

En daarin is hij niet de enige van de negen Dordtenaren die in de serie aan het woord komen. Rob Hamburger gaat op 4 mei ook nooit naar een gezamelijke herdenking. “Ik heb ooit iemand horen zeggen: daar ga ik nooit naar toe. Als ik dan naar die mensen kijk, die heel serieus staan te herdenken hoe verschrikkelijk het allemaal geweest is. Maar toen ik die mensen aankeek, dacht ik: bij de meeste mensen die nu hier staan te betuigen hoe erg die Tweede Wereldoorlog is geweest, daar had ik niet hoeven aan te kloppen om bij onder te duiken,” legt Hamburger uit. “Ik vond het een beetje cynisch, maar ik kan me voorstellen dat je tot die conclusie komt. Ik vind het bijna het toeëigenen van leed, dat van een ander is. Ik twijfel niet aan de goede bedoelingen, maar ik wil er zelf niet aan meedoen.”

Wel benadrukken alle geïnterviewden dat het belangrijk is dat de oorlog niet vergeten wordt. En dat erbij wordt stilgestaan. “Jawel,” zegt Thomas den Hartog. “Je denkt er wel altijd even aan op 4 mei en ik houd ook wel 2 minuten stilte. Maar bij een herdenking ga ik niet vooraan staan.”

De serie ‘75 jaar Vrijheid bestaat uit zes afleveringen en is terug te zien op ons YouTube-kanaal.
2a0cdce90e8e7d968f21dcb5ba2cbb2a

Lees ook

foto website

Vroeg uit bed voor plaatsing bruggebouw Papendrechtsebrug: ‘Probeer alles te volgen’

Het nieuwe bruggebouw van de Papendrechtsebrug is dinsdagochtend door Rijkswaterstaat op de definitieve plek geplaatst. In de bestaande brugkelder is onvoldoende ruimte voor alle nieuwe installaties en op deze manier is er een soort uitbouw gecreëerd. De operatie levert veel bekijks op langs de kant. "Heel leuk om te zien!"

foto gegevenslek gemeente avg

Geklungel bij gemeente met persoonsgegevens: ‘Inwoners onvoldoende beschermd’

De gemeente Dordrecht is jarenlang de mist ingegaan bij het verwerken van persoonsgegevens in de aanpak van overlast. Uit onderzoek blijkt dat meerdere handelingen tussen 2018 en 2025 niet voldeden aan de privacywet.

foto artikel ridderkerk jongerenaanpak

Ridderkerk zet extra medewerkers in voor groepsaanpak jongerenoverlast

Hoe krijg je jongeren die betrokken zijn bij criminaliteit en overlast weer op het rechte pad? De gemeente Ridderkerk gaat dit met een speciale aanpak doen. Daarbij wordt niet alleen gekeken naar het gedrag van de jongeren, maar ook naar hun thuissituatie, school en sociale omgeving. Voor de uitvoering trekt de gemeente tijdelijk twee extra medewerkers aan.

dutchfreshportfotoprovincie

Provincie investeert 1,5 miljoen tegen voedselverspilling: 'Een hardnekkig probleem'

De provincie Zuid-Holland maakt 1,5 miljoen euro vrij om voedselverspilling tegen te gaan. Bij Dutch Fresh Port, het cluster van versbedrijven in Ridderkerk en Barendrecht, moeten overgebleven producten vaker een tweede leven krijgen. Bijvoorbeeld als ingrediënt voor sappen en soepen, of als maaltijd voor mensen die moeilijk rondkomen.

Molen Achtkante artikeltumb

3D-spel ‘Waar is de molenaar’ valt in de prijzen bij Molenprijs 2026

De Molenstichting SIMAV heeft 4.051 euro gewonnen met de VriendenLoterij Molenprijs 2026. Met hun 3D-spel ‘Waar is de Molenaar’ hoopt de stichting kinderen enthousiast te maken voor het ambacht van molenaar. Met het geldbedrag willen zij het spel op meerdere plekken uitzetten.

brand

Lucinda Brand niet als eerste over de streep, maar wint toch EK veldrijden

Een vreemde dag voor Lucinda Brand zaterdag. De 37-jarige Dordtse werd tweede op het EK veldrijden, maar kreeg dankzij een jurybeslissing alsnog de titel. “Dit is natuurlijk een heel raar gevoel”, zegt ze.