Rien van den Berg (75) heeft twee rechterhanden. In 2017 kocht hij van de gemeente een kluswoning die nauwelijks leefbaar was. Hij maakte er eigenhandig "een geweldig huis" van. Dat laat hij nu vol trots zien. Van den Berg wijst naar vloeren, deuren en plafonds die hij allemaal recht hing of restaureerde. Hij isoleerde het huis en gaf het een tweede leven.
Nu dreigt onteigening en de sloopkogel. "Ik wist niet dat dat kon in een democratie", zegt een verbijsterde Van den Berg. Het steekt ook dat er in de straat vooralsnog niet méér woningen worden gebouwd, maar waarschijnlijk wel woningen die in het dure segment vallen. Terugkeren is voor vrijwel alle bewoners niet te betalen.
De gemeente Dordrecht twijfelt al lang over het bestemmingsplan voor de Weeskinderendijk. Ruim een jaar geleden hoorden 44 eigenaren dat ze hun huis per direct alleen nog aan de gemeente mogen verkopen. Dit was om speculanten geen kans te geven een slaatje te slaan.
De Raad van State oordeelde pas dat er haast gemaakt moet worden met besluitvorming. Nog deze maand moet Dordrecht tot een keuze komen wat er met de Weeskinderendijk gebeurt. Blijft de gemeente uitstellen, dan wacht de gemeente een boete. De gemeente lijkt op zijn beurt naar de rechter te stappen om protest aan te tekenen.
Vrees voor schade
Blijft hij toch zitten waar hij zit, dan vreest Van den Berg voor schade door de maandenlange bouw van een groot en hoog wooncomplex naast zijn deur. Daarom wil hij een 'deformatiemeting' om scheuren en verzakkingen vast te leggen. Maar eigenlijk wil de 75-jarige iets anders: hij wil weg en ergens anders een nieuwe start maken.
Van den Berg is daarin niet de enige. Veel bewoners van de Weeskinderendijk hebben met bloed, zweet en tranen van een verwaarloosd pand hun eigen paleisje gemaakt.
Andere bewoners wonen er al tientallen jaren en zeggen dat ze nooit meer krijgen wat ze nu hebben: betaalbaar, vlakbij station en centrum, een achtertuin, voldoende parkeerplekken en een verkeersluwe straat. Dat is een zeldzame combinatie in een stad als Dordrecht.
'Absurd'
De gemeente Dordrecht wil de komende jaren veel nieuwe woningen bouwen en daar speelt project 'Maasterras' een grote rol in. In het gebied langs de spoorlijn moeten ruim 3.000 huizen uit de grond worden gestampt. Voor een deel moeten die verschijnen op de Weeskinderendijk. Maar zeker is dat nog niet. Een onafhankelijk rapport stelt dat sloop niet per se noodzakelijk is.
Joëlle Huiskes trok een jaar geleden in bij haar partner. Ze kwam er daarvoor al jaren en ook zij is bang voor een gedwongen vertrek. "Ik ben bang dat ik mijn privacy en lichtinval kwijt als er een groot gebouw naast me komt te staan."
'Het enige wat ik wil is mijn rust en mijn leven terug'
Ze wierp zich het afgelopen jaar op als een van de voorvechters voor duidelijkheid en dat valt haar zwaar. "Het enige wat ik wil is mijn rust en mijn leven terug", zegt ze. "Wat nu gebeurt is absurd. Het gaat over onze levens, onze huizen."
In een brandbrief aan de gemeenteraad vraagt Huiskes met haar medebewoners om duidelijkheid, inspraak en een ruimhartige regeling voor de mensen die hun huis willen verkopen. "Moeten we wel klussen? Moeten we niet klussen? We weten het niet."
Bewoonster Elrike heeft een slechte eerste ervaring met verkopen, zegt ze. "De taxateur schatte mijn woning op 250.000 euro. Ik kreeg er 10.000 bij voor bijkomende kosten. Hier heb je een lolly, zei ik cynisch. Dat vond hij denigrerend. Voor dat bedrag koop ik een flatje in een volkswijk." Ze blijft voorlopig zitten waar ze zit.
"Het lastigste is dat het besluit telkens wordt uitgesteld", zegt ze. "Er is geen nog steeds duidelijkheid. Dat betekent continue onzekerheid. Wat gebeurt er met mijn huis?" Het lijkt erop dat de gemeente nu uiterlijk in mei wil besluiten en dat duurt veel bewoners veel te lang.
Elke dag twijfel
Ook Elrike worstelt met emoties. "Ik twijfel elke dag. Zaterdag dacht ik: ik ga een ander huis kopen. Gisteren wilde ik blijven. Vandaag weet ik het niet. Mijn cv is aan vervanging toe. Ik weet gewoon niet wat ik moet doen."
Verhuizen of blijven: het is een duivels dilemma voor veel bewoners. Bewoner Cor Boef wordt volgende maand 80. Hij weet wel wat hij wil: hij blijft. "Ik zit op een rare leeftijd. Ik heb geen mogelijkheden. Weggaan? Ja, in mijn kistje. Met UPS. Dit is mijn plek."
Joëlle Huiskes begrijpt dat er in Dordrecht moet worden gebouwd. "Er is een enorme woningnood. Het is echt niet dat we achter onze huizen niemand willen hebben. Er is achter onze woningen nog genoeg plek. Daar willen we heel graag met de gemeente over in gesprek."
Geen reusachtige torens
Ze hoopt dat de nieuwe appartementencomplexen maar een paar verdiepingen hoog worden en dat er geen reusachtige torens verrijzen.
Bijna-tachtiger Cor Boef zegt dat hij zich met zijn partner tot zijn laatste snik zal blijven verzetten. Hij ziet zelfs een kale Weeskinderendijk voor zich, waar nog maar één huis staat: dat van hem.
