Een paar uur voordat het muziekgeweld losbarst op het het Grotekerksplein staat Bas de Zwart te praten met een paar vroegtijdige bezoekers. Hij kent iedereen die er rondloopt. En dat is niet gek. Al ruim twintig jaar is hij dé man achter het festival, dat ooit begon “om Dordrecht wakker te schudden.”
Voor De Zwart was de organisatie van culturele evenementen niet vreemds. In 1998, toen Big Rivers onder de noemer ‘Dordts bluesfestival’ uit de grond werd gestampt, was de 71-jarige Dordtenaar al betrokken bij diverse evenementen en festivals in de stad. "Er gebeurde te weinig", vertelt hij terugkijkend. "Daarom hebben een aantal horeca-ondernemers toen het Dordts bluesfestival uit de grond gestampt.”
Al snel voegde ook zijn broer Leo zich als programmeur bij het bluesfestival, dat in 2001 subsidie kreeg van de gemeente Dordrecht. Doel van de subsidie: de impact van het festival vergroten en zo interessant maken voor een groter publiek. In 2003 trok Leo zijn broer Bas bij de organisatie. Met zijn organisatie-ervaring moest Bas meer structuur aan het muziekfestival geven.
Meer muziekstijlen
“In 2004 werd ik door de toen afzwaaiend organisator gevraagd om het stokje over te nemen", memoreert De Zwart. "In 2006 had ik inmiddels mijn eigen onderneming en ben ik mijn eerste professionele uren gaan invullen. Het festival ontwikkelde zich in een rap tempo, mede door een grote sponsor die inmiddels achter het evenement zat. Door de toename van sponsorinkomsten, moesten we als festival-organisatie flink professionaliseren, en dat deden we dan ook”
Het festival begon dus als groot rythym- and bluesfestival, maar groeide uiteindelijk in aantallen muziekgenres. Zo deden de ska en de punk ook hun intrede in Dordts bekendste festival. “Ska en punk sloeg goed aan bij de jongeren, maar tot onze grote verbazing vond de ‘oudere garde’ dit ook een zeer leuke toevoeging. In de programmering ontstond op deze manier een mooie afwisseling tussen verschillende muziekgenres voor jong en oud.”
Ook de gemeente Dordrecht had inmiddels lucht gekregen van de groeiende populariteit van Big Rivers. In 2009 kreeg het festival dan ook een speciale status in de stad. “In mijn optiek zijn er heel veel mensen in Dordrecht die in potentie veel met cultuur te maken kunnen hebben. Echter wordt hun culturele leefwereld heel klein doordat ze in de buitenwijken maar weinig in aanraking komen met culturele evenementen in de binnenstad. Big Rivers is een ideale manier om ook deze mensen kennis te laten maken met cultuur in de stad."
Inspiratie uit de VS
De inspiratie voor het grote Dordtse evenement zoals het de laatste jaren te zien is, ligt in New Orleans bij het plaatselijke festival Mardi Gras. Bas de Zwart bezocht dit evenement in 2020 samen met zijn vrouw. De toonaangevende paars/groen/gele kleurencombinatie, die overal in New Orleans terug te zien zijn tijdens Mardi Gras, staat ook symbool voor het festival in Dordt. Achter de kleurencombinatie zit een verhaal, aangezien de kleuren staan voor gerechtigheid, geloof en macht.
Ook over de traditionele kralenkettingen, die iedereen draagt gedurende het festival, heeft De Zwart een leuk verhaal te vertellen. Deze kettingen staan voor verbondenheid tussen de bezoekers van het festival, organisatie en de artiesten die op Big Rivers optreden.
“Ook deze kettingen kennen hun oorsprong in Amerika, maar in eerste instantie was dit veel te duur. Tot ik erachter kwam dat ze bij de Xenos in New Orleans exact dezelfde kralen gebruikte voor het maken van vlieggordijnen. In het eerste jaar kwamen we hiermee tot 3.000 kraalkettingen. In het tweede jaar kochten we alles op wat Xenos te bieden had en kwamen we daarmee tot 8.000 kettingen. Sindsdien hebben we ze jaarlijks voor niet al te hoge bedragen kunnen verschepen naar Nederland.”
Veel herinneringen
22 jaar organisatie van Big Rivers roept tot slot de vraag op welke edities hem het meest zijn bijgebleven. Zonder aarzelen noemt hij 2014 als meest trieste editie. “Op vrijdagmorgen hoorden we dat MH17 uit de lucht was geschoten en een nationale ramp had veroorzaakt. Het festival ging desondanks, ondanks de bloedhitte, door. Op zondagavond werd er om twee minuten stilte gevraagd. Dat was heftig, heel heftig”.
De editie die de meeste trots oproept bij De Zwart is die van 2020. Middenin de coronapandemie slaagde De Zwart erin om een ‘corona-proof’ editie uit de grond te stampen. Op een boot, met anderhalve meter afstand, onder de noemer ‘Back to the Rivers’. “Dit was een toppertje, een echt toppertje”.
Na 22 jaar in de organisatie te hebben gezeten, wordt 2025 de laatste editie van Bas de Zwart als organisator van Big Rivers. Verdwijnen van het toneel zal hij echter niet, aangezien hij als programmeur aan de slag zal gaan. “Dat vind ik het allerleukste om te doen, dus daar wil ik nog een aantal jaar mee doorgaan. We zullen moeten kijken naar verjonging in de organisatie, die tegelijkertijd op dezelfde voet verder gaan met het festival zoals wij dat deden”, besluit De Zwart met een glimlach.
Bekijk ook onze reportage op ons YouTube-kanaal.
