gtag('consent', 'update', {'ad_user_data': 'granted','ad_personalization': 'granted','ad_storage': 'granted','analytics_storage': 'granted' });
Dordrecht, Netherlands
Terug

De ets een 'verloren' kunstvorm? Volgens André valt dat wel mee!

b730dfafe97e1ea7ad25bd9e58dea0a8

In het Dordrechts museum is sinds begin oktober een tentoonstelling te zien die volledig in het teken staat van etsen. Deze 'vergeten' kunstvorm, de opvolger van het gravuren, was vooral populair bij kunstenaars als voorstudie, om naar aanleiding van zo'n ets tot een definitief werk van olieverf te komen. Maar hoe 'vergeten' is deze kunstvorm?

Redactie RTV Dordrecht | Trevyn van Houwelingen |  | Aangepast op
Beroemde namen als Rembrandt, M.C. Escher en Picasso maakten gebruik van etsen, maar in grote musea en kunstgalerijen zijn de schilder- en tekenkunst nog altijd beeldbepalend. Etsen hangen hooguit als voorstudie naast een voltooid schilderwerk, om de totstandkoming van een schilderij te laten zien. Maar, een ets kan ook als volwaardig kunstwerk dienen, vindt André Verzijlberg.

Vakschool
André is oud-docent beeldende vorming en kunstenaar. Op de vakschool in Schoonhoven kwam hij voor het eerst in contact met de graveerkunst, de voorganger van het etsen. Sindsdien is hij altijd blijven etsen en heeft hij in zijn huis in de Dordtse wijk Sterrenburg alle benodigdheden om zelf volwaardige etswerken te produceren. Daar komt iets meer bij kijken dan alleen papier en tekengerei.
c83a62dec1d311ad8a22737b62a6e8a3
Een ets wordt gemaakt door middel van een zogenaamde diepdruktechniek, waarbij er met een metalen staafje getekend wordt op een met vernis afgedekte koperen of zinken plaat. De tekening wordt vervolgens ingebeten met chemisch zuur in een speciale bak en op vochtig papier afgedrukt.

De stoffen die daarbij vrijkomen kunnen schadelijk zijn, al weet een geoefend kunstenaar daar wel mee om te gaan: "Ik zet het raam open en sluit een stofzuiger aan om alle dampen uit de zolder te krijgen", vertelt André lachend. Hij maakt en mixt zelfs zijn eigen inkt, waardoor hij kleur aan een ets kan toevoegen. Traditioneel zijn etsen vaak zwart-wit, maar door te spelen met hoe lang het werk in het zuurbad ligt verwatert de kleur. Zo speelde Rembrandt bijvoorbeeld met verschillende grijstinten in zijn etsen.

"Door het gecreëerde reliëf en de opvallende patronen die etsen oplevert is het mogelijk om bepaalde effecten te maken die je met traditionele schilderkunst onmogelijk kan namaken", legt André uit. Hij vervolgt: "Natuurlijk, je kunt sjablonen onder een schilderij plaatsen, maar dit... probeer het maar eens."

Vergane glorie
Met de opkomst van de foto, fysieke kunstvormen en een mindere focus op realisme in de schilderkunst verloor de ets de afgelopen eeuwen steeds meer haar glans. In de tentoonstelling 'Zwart op Wit, prentkunst rond 1900 ' in het Dordrechts Museum kan de bezoeker alles te weten komen over de Nederlandse Etsclub, die anderhalve eeuw geleden probeerde de toen al 'vergeten' kunstvorm opnieuw op de kaart te zetten.
060e0da03ab490dce13b296a96c36e1d
Richting het eind van de 19e eeuw brengt de Nederlandse Etsclub etsen uit en organiseert het bestuur tentoonstellingen in Amsterdam, Den Haag en New York. Daar zijn niet alleen werk van Nederlandse tijdgenoten te zien is, maar ook van internationale grootheden met wie de leden nauwe banden onderhouden. Die hernieuwde liefde voor etsen was een reactie op de industrialisatie en moderne technologieën zoals de fotografie werd handwerk en ambacht weer ‘hip’.

Ondanks een korte renaissance is etsen nooit meer zo populair geworden als het in de hoogtijperiodes was. Toch zijn er nog altijd enkele liefhebbers en kunstenaars als André, die met veel passie blijven etsen.

Bij de amateurkunsternaarsvereniging Studio76 aan de Rijksstraatweg in Dordrecht worden af en toe etscursussen gegeven, creatievelingen die de kunstvorm willen oppakken kunnen daar terecht om les te krijgen. De tentoonstelling 'Zwart op Wit, prentkunst rond 1900' is nog tot 12 januari te zien in het Dordrechts museum.

Bekijk hieronder de reportage die wij met André Verzijlberg maakten over de etskunst.

Lees ook

burgemeester ter illustratie AI

OM hield oud-burgemeester Herman J. met spoed aan uit angst voor kindermisbruik

Het Openbaar Ministerie besloot de oud-burgemeester van Hendrik-Ido-Ambacht in februari met spoed aan te houden uit angst dat hij kinderen zou gaan misbruiken. Die vrees ontstond na het lezen van seksueel expliciete chats van Herman J. met een onbekende man. De officier van justitie zei dat tijdens het proces tegen de 77-jarige verdachte.

Rijkswaterstaat

Ongeluk met meerdere voertuigen op A27, weg tijdelijk dicht geweest

Op de A27 bij Noordeloos is een ongeluk met meerdere voertuigen gebeurd vanuit de richting Gorinchem. De weg is tijdelijk dicht geweest en er is een lange file ontstaan.

ArtikelbijFoto

Geschokte reacties op geheime verplaatsing lichamen: 'Luguber en respectloos'

Verontwaardiging in Dubbeldam vanwege het nieuws dat 21 lichamen in 2020 vanaf de begraafplaats in de Dordtse wijk naar begraafplaats Essenhof zijn versleept. Nabestaanden wisten hier niets van en daarnaast is door administratieve rompslomp niet duidelijk welke lichamen er zijn verplaatst.

begraafplaats Essenhof

graven

Ambtenaren verslepen en verzwijgen verplaatsing lijken naar begraafplaats Essenhof: ‘Had niet mogen gebeuren’

Medewerkers van de Essenhof hebben 21 overledenen van de ene naar de andere begraafplaats gebracht, zonder daar nabestaanden over te informeren. Ook werd de verplaatsing bewust geheimgehouden. Dat blijkt uit een vervolgonderzoek naar de keldergravenproblematiek in Dordrecht. De misstanden vonden plaats in 2020. “We zijn er duidelijk over: de verplaatsing had niet mogen gebeuren”, reageert het geschokte gemeentebestuur.

Spanningsmast1

Vol stroomnet in omgeving Ridderkerk: wachtlijst voor nieuwe aansluitingen tot 2033

Grootverbruikers van stroom in delen van Ridderkerk en buitengebieden van Zwijndrecht en Hendrik-Ido-Ambacht die meer stroom nodig hebben, moeten mogelijk jarenlang wachten. Netbeheerder Stedin meldt dat het stroomnet in het gebied geen ruimte meer heeft voor nieuwe grote aansluitingen of uitbreidingen.

TALKSHOW ZORG

Zondag op TV Dordrecht: Talkshow over zorg en gezondheid

Wat gebeurt er op het gebied van zorg en gezondheid in onze streek ? Die vraag stond centraal tijdens de talkshow 'Aan tafel over zorg en gezondheid', die deze zondag te zien is op TV Dordrecht.